Hera uzay aracı, Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) gezegen savunması görevi kapsamında Kasım 2026’da Didymos asteroit sistemine ulaşıyor. Amaç net: NASA’nın DART aracının 2022’de çarptığı Dimorphos’ta tam olarak ne olduğunu yakından görmek.
Hera şu an nerede?
Hera, 7 Ekim 2024’te fırlatıldı ve Mart 2025’te Mars’ın yanından geçerek rotasını ayarladı. Tam iki yıl sonra, 7 Ekim 2026’da hedefini ilk kez gördü. Didymos sistemi yaklaşık 236 bin 500 kilometre uzaktan tek bir parlak nokta gibi görünüyordu.
Ekim ayında yavaşlama manevraları yapan araç, hızını asteroitlere göre saniyede yaklaşık 20 metreye düşürdü. 18 Ekim’de yaklaşık 1280 kilometreden çektiği karede Dimorphos, Didymos’tan ilk kez ayrı bir nokta olarak seçildi. ESA, Dimorphos’un ilk ayrıntılı görüntülerini 25 Kasım’da paylaşacağını duyurdu.
DART tam olarak ne yapmıştı?
DART, 26 Eylül 2022’de yaklaşık 150 metre çapındaki Dimorphos’a çarptı. Küçük asteroidin, yaklaşık 780 metrelik Didymos çevresindeki dolanım süresi 33 dakika kısaldı. Yalnızca aracın itkisi hesaba katılsaydı yaklaşık 7 dakikalık bir değişim beklenirdi. Aradaki fark, çarpışmada fırlayan kayaç ve tozun asteroide ek bir itme kazandırdığını gösteriyor. Dimorphos’un Dünya için bir tehdit oluşturmadığını da hatırlatalım.
Hera neleri çözecek?
Bilim insanları şu sorulara yanıt arıyor: Çarpışma bir krater mi açtı, yoksa asteroidin şeklini mi değiştirdi? Dimorphos’un kütlesi ve iç yapısı nedir? Neden beklenenden çok daha büyük bir sapma oldu?
Planlara göre Hera, Kasım başında asteroitlere yaklaşık 30 kilometre kadar yaklaşıp erken bilim gözlemlerine başlayacak, Aralık başında ise daha da yaklaşacak. Ocak ayında Milani ve Juventas adlı iki küçük uydu serbest bırakılacak. Milani yüzeydeki malzemeyi inceleyecek, Juventas ise radarla Dimorphos’un içine bakacak. Ana aracın en az Eylül 2027’ye kadar çalışması öngörülüyor.
Bu veriler, asteroit saptırma yöntemini iyi anlaşılmış ve tekrarlanabilir bir savunma tekniğine dönüştürmeyi hedefliyor. Yani Hera, ileride Dünya’yı tehdit eden bir kaya çıkarsa yörüngesini değiştirmenin ne kadar güvenilir olacağını anlamamıza yardım edecek.
KAYNAKLAR
- First light: Hera resolves two asteroids instead of one – ESA – 27 Ekim 2026 – https://www.esa.int/Space_Safety/Hera/First_light_Hera_resolves_two_asteroids_instead_of_one
- Braking news! Time for ESA’s Hera asteroid mission to go slow – ESA – 7 Ekim 2026 – https://www.esa.int/Space_Safety/Hera/Braking_news!_Time_for_ESA_s_Hera_asteroid_mission_to_go_slow
- Destination sighted: Hera’s first glimpse of Didymos – ESA – 7 Ekim 2026 – https://www.esa.int/ESA_Multimedia/Images/2026/10/Destination_sighted_Hera_s_first_glimpse_of_Didymos
- Four years ago, NASA punched an asteroid. Europe’s Hera probe arrives this month to inspect the wreckage – Space.com (Meghan Bartels) – 14 Ekim 2026 – https://www.space.com/space-exploration/asteroid-comet-missions/four-years-ago-nasa-punched-an-asteroid-europes-hera-probe-arrives-this-month-to-inspect-the-wreckage
- Orbital period change of Dimorphos due to the DART kinetic impact – Nature (Thomas ve ark.) – 1 Mart 2023 – https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/10115635
- Hera arşivi ve görev özeti – ESA – tarih belirtilmemiş (sayfa güncel) – https://www.esa.int/Space_Safety/Hera/(archive)/0
